به گزارش وفاق ملی، یدیعوت احرونوت اعلام کرد که اسرائیل پیام روشنی به چین درباره همکاریاش با ایران در برنامه موشکی ارسال کرده است؛ این امر نشانگر نگرانی اسرائیل از همکاریهای نظامی ایران با چین و روسیه است. در همین حال، خبرگزاری روسیه-۲۴ دیشب نوشت ایران سامانههای جنگ الکترونیک کراسوخا-۴ و مورمانسک و سامانه دفاع هوایی S-۴۰۰ را همراه با رهگیرهای ۴۰N6 و ۴۸N6 دریافت کرده است.
مدیر مؤسسه «روساتم» اعلام کرد که در حال گفتوگو با ایران درباره امکان ساخت نیروگاههای کوچک هستهای است و ایران قصد دارد با کمک روسیه و سرمایهگذاری ۱۰ میلیارد دلاری، ۲۰ نیروگاه کوچک هستهای در سراسر کشور ایجاد کند.
۱. ادعای اسرائیل درباره همکاری موشکی ایران و چین
اسرائیل با نگرانی از احتمال کمک چین به ایران برای بازسازی برنامه موشکهای بالستیک پس از آسیبهای ناشی از جنگ ۱۲ روزه هشدار داده است. مایکل یخیل لایتر، سفیر اسرائیل در آمریکا، به «نشانههای نگرانکننده» اشاره کرده و ادعا کرده است که محمولههای مشکوکی از چین به ایران ارسال شده که ممکن است در احیای توان موشکی ایران نقش داشته باشند.
اسرائیل این کمکها را تهدیدی وجودی میداند و خواستار محدود کردن نفوذ چین در منطقه شده است.
چین این ادعاها را تکذیب کرده، اما گزارشهایی از تمایل ایران به خرید سامانههای دفاعی مانند HQ-۹B (نسخه چینی اس-۳۰۰ روسی) وجود دارد.
۲. همکاری هستهای ایران و روسیه
شرکت روساتم در حال مذاکره با ایران برای ساخت نیروگاههای هستهای جدید، هم در مقیاس کوچک و هم بزرگ است:
- نیروگاههای بزرگ: مذاکرات برای ساخت یک نیروگاه جدید آغاز شده و پروژههای فعلی مانند واحدهای ۲ و ۳ بوشهر (با پیشرفت ۱۷٪) ادامه دارد.
- نیروگاههای کوچک: ایران در پی توسعه فناوری نیروگاههای کوچک برای مصارف غیرنظامی است و روسیه پروتکلهای همکاری ارائه داده است.
این همکاریها باوجود تحریمهای غرب ادامه دارد و روسیه آن را بخشی از روابط راهبردی با ایران میداند.
۳. واکنش اسرائیل و پیامدهای ژئوپلیتیک
اسرائیل تلاش میکند چین را برای قطع حمایت از ایران متقاعد کند، اما اعتراف دارد که توان تغییر سیاست چین را ندارد و به ایالات متحده تکیه دارد.
از سوی دیگر، چین روابط اقتصادیاش (مانند خرید نفت) با ایران را حفظ کرده و حملات اسرائیل را محکوم کرده است.
روسیه نیز رغم جنگ اوکراین، به همکاریهای هستهای با ایران پایبند مانده است؛ این امر نشاندهنده تقویت محور تهران–مسکو–پکن در مقابل غرب است.
- تسلیحاتی: اگر ایران با کمک چین یا روسیه سامانههای دفاعی و موشکیاش را ارتقاء دهد، موازنه قدرت منطقهای تغییر خواهد کرد.
- هستهای: توسعه نیروگاههای جدید ممکن است حساسیت غرب و اسرائیل را افزایش دهد، هرچند این پروژهها ظاهراً غیرنظامی هستند.
- دیپلماتیک: اسرائیل در پی تشکیل ائتلافی با آمریکا برای مهار نفوذ چین در خاورمیانه است، اما موفقیت آن نامعلوم است.
ادعاهای اسرائیل درباره همکاری چین و ایران نشاندهنده نگرانی عمیق تلآویو از تقویت توان دفاعی تهران است، در حالی که همکاری هستهای ایران با روسیه نیز بهعنوان چالشی بلندمدت مطرح میشود. این تحولات میتواند رقابتهای ژئوپلیتیکی بین بلوک غرب و محور مقاومت را تشدید کند.
